Noordzee koolvis verliest MSC-keurmerk

Ondanks jarenlange inspanningen op het gebied van duurzaamheid verliezen de visserijen in de Noordzee op zwarte koolvis (Pollachius virens) helaas hun MSC-certificering (Marine Stewardship Council) per 30 juni 2025.

De schorsing van certificaten heeft met name gevolgen voor Duitse en Franse vloten. Samen vangen deze Noordzeevisserijen momenteel ongeveer 45.000 ton zwarte koolvis per jaar. Zwarte koolvis uit andere delen van de noordoostelijke Atlantische Oceaan is nog wel gecertificeerd, in totaal zo’n 275.000 ton.

Zwarte koolvis wordt veel verkocht in Duitse en Europese supermarkten en viswinkels, meestal als diepvriesfilets, maar ook als verse vis. In Nederland ligt vooral Alaska koolvis (Theragra chalcogramma) in de schappen.

Lage productiviteit

De schorsing volgt op een aanhoudend lage productiviteit van het Noordzeebestand en een herziene wetenschappelijke beoordeling door de Internationale Raad voor het Onderzoek van de Zee (ICES), waardoor het bestand nu onder de groene zone van duurzaamheid is gezakt. De redenen voor de daling van de bestandsgrootte zijn moeilijk te achterhalen, maar ICES-wetenschappers geven aan dat de gevolgen van klimaatverandering een rol kunnen spelen.

De visserijen voldeden aan de eisen voor duurzame visserij, waaronder het verlagen van de vangsthoeveelheden volgens het wetenschappelijk advies. De verwachte groei van het bestand bleef echter uit – een ontwikkeling die uiteindelijk leidde tot de schorsing van de MSC-certificaten.

Reactie MSC

‘Volgens de MSC-visserijstandaard mag de visserij de gezondheid van de vispopulaties op lange termijn niet in gevaar brengen’, reageert Christien Absil, senior visserij-outreach manager Benelux van MSC. ‘Bestanden mogen alleen worden bevist op niveaus die hen in staat stellen gezond te blijven of zich te herstellen. De bijgewerkte wetenschappelijke gegevens leveren niet het nodige bewijs dat dit nog steeds het geval is voor Noordzeekoolvis. Daarom hebben de onafhankelijke auditors die verantwoordelijk zijn voor de beoordeling van de gecertificeerde visserijen vastgesteld dat ze niet langer voldoen aan de MSC-certificeringseisen.’

Klimaatverandering als groeiend risico

Zelfs de meest verantwoorde visserijen kunnen beïnvloed worden door externe druk op onze oceaan, zoals klimaatverandering. Stijgende temperatuur van de zee kan bijvoorbeeld de voortplanting van de visbestanden belemmeren. Dit is al waargenomen bij de kabeljauwbestanden in de Noordzee en de Oostzee, evenals bij de Oostzeeharingbestanden. Nu denken wetenschappers dat klimaat gerelateerde effecten ook van invloed kunnen zijn op de zwarte koolvis en andere koudwatersoorten.

‘De visserij draagt een grote verantwoordelijkheid om zich aan te passen aan veranderingen in mariene ecosystemen’, benadrukt Christien Absil. ‘Duurzaamheid is geen luxe – het is de basis voor elke levensvatbare visserij. Dat geldt meer dan ooit in het licht van klimaatverandering.’